Việc cắt giảm nhân sự của Microsoft có thể định hình lại tương lai của ngành phát triển game như thế nào?

Ngành công nghiệp trò chơi điện tử đã dành vài năm qua để xây dựng một đế chế với quy mô không tưởng. Các nhà phát hành mua lại các studio như thể đang sưu tầm thẻ bài Pokémon, hứa hẹn sự tự do sáng tạo, ngân sách lớn hơn và một thời kỳ hoàng kim của ngành phát triển game. Microsoft là một trong những "nhà sưu tầm" lớn nhất, biến Xbox thành một đại gia đình các nhà phát triển bao gồm Bethesda, ZeniMax Online, Obsidian Entertainment, id Software và nhiều hãng khác. Tuy nhiên, hiện tại, công ty dường như đang sử dụng một công cụ hoàn toàn khác: chiếc kéo.

Đợt cắt giảm nhân sự Xbox mới nhất của Microsoft đã gây chấn động các studio nội bộ của hãng, làm dấy lên những câu hỏi khó chịu về tương lai của ngành phát triển game AAA. Sau nhiều năm mở rộng đế chế game của mình, liệu Microsoft chỉ đơn giản là thực hiện một sự điều chỉnh cần thiết trong một ngành công nghiệp đã trở nên quá tốn kém và cồng kềnh? Hay họ đang loại bỏ chính những tài năng sáng tạo đã làm cho các studio này đáng giá để mua lại ngay từ đầu?

Câu trả lời, như thường lệ, có lẽ nằm ở đâu đó giữa hai thái cực đó. Nhưng hậu quả của nó có thể định hình lại cách làm ra các trò chơi bom tấn trong nhiều năm tới.

Từ "tự do sáng tạo" đến "hiệu quả sáng tạo"?

Khi Microsoft mua lại ZeniMax Media, công ty đã đưa ra một lời hứa quan trọng: các studio của Bethesda sẽ duy trì bản sắc riêng của mình đồng thời có được sự ổn định tài chính của Xbox. Thông điệp rất rõ ràng, Microsoft muốn có được những điều tốt nhất của cả hai thế giới: sự sáng tạo độc lập được hỗ trợ bởi nguồn lực của tập đoàn. Thực tế sau những đợt cắt giảm này lại phức tạp hơn nhiều.

Hướng đi mới dường như ưu tiên ít dự án hơn nhưng với quy mô lớn hơn. Thay vì cho phép hàng tá dự án tồn tại đồng thời, Microsoft dường như ngày càng quan tâm đến việc tập trung vào những thương hiệu mạnh nhất của mình. Fallout, The Elder Scrolls, Doom, Call of Duty và các tên tuổi đã được chứng minh khác đại diện cho những khoản đầu tư an toàn hơn trong một ngành công nghiệp mà ngân sách cho các phim bom tấn đã trở nên cao đến mức đáng sợ.

Từ góc độ tài chính, điều này hoàn toàn hợp lý. Một tựa game AAA thất bại giờ đây có thể tiêu tốn hàng trăm triệu đô la và cần nhiều năm phát triển. Các nhà đầu tư không thích sự không chắc chắn, và Microsoft không phải là công ty duy nhất cố gắng giảm thiểu rủi ro.

Nhưng ngành công nghiệp game luôn là một ngành kỳ lạ, nơi mà lựa chọn an toàn nhất không phải lúc nào cũng là lựa chọn thành công nhất. Không ai biết rằng Minecraft sẽ trở thành một trong những trò chơi lớn nhất trong lịch sử trước khi nó ra đời. Không ai có thể đảm bảo rằng The Elder Scrolls sẽ trở thành một hiện tượng văn hóa trước khi Bethesda chấp nhận rủi ro. Những trò chơi tuyệt vời thường bắt đầu từ những ý tưởng có vẻ quá kỳ lạ, quá tham vọng hoặc quá không chắc chắn.

Nguy cơ nằm ở chỗ chiến lược mới của Microsoft có thể tạo ra một doanh nghiệp lành mạnh hơn nhưng lại làm giảm đi sự hấp dẫn của lĩnh vực sáng tạo.

Vấn đề của Bethesda: quá nhiều thế giới, không đủ không khí?

Bethesda hiện đang ở trong một vị thế đầy thú vị. Công ty sở hữu một số vũ trụ game nổi tiếng nhất thế giới, nhưng những thế giới đó lại vô cùng rộng lớn, tốn kém và mất nhiều thời gian để duy trì. Bethesda Softworks đã xây dựng danh tiếng của mình dựa trên việc tạo ra cho người chơi những sân chơi khổng lồ đầy những nhân vật kỳ lạ, những khoảnh khắc khó đoán và khả năng khám phá bất tận. Vấn đề là những sân chơi đó cần đến nhiều năm để xây dựng.

Giải pháp của Microsoft dường như tập trung mạnh vào những thương hiệu đã có sẵn lượng người chơi ổn định. Điều đó có thể đồng nghĩa với việc sẽ có thêm Fallout, thêm Elder Scrolls và thêm Doom. Đối với người hâm mộ, điều này nghe có vẻ thú vị, cho đến khi câu hỏi hiển nhiên xuất hiện: Điều gì sẽ xảy ra với những thứ kỳ lạ?

Một tựa game nhập vai thử nghiệm không bao giờ trở thành thương hiệu tỷ đô? Một dự án nhỏ hơn tìm được đối tượng người chơi mới? Một trò chơi gây bất ngờ cho tất cả mọi người? Một công ty không thể tạo ra bom tấn tiếp theo chỉ bằng cách nhìn vào thành công trước đó.

Tương lai của Fallout dưới thời Obsidian: một cơ hội trong mơ hay một bước ngoặt sáng tạo?

Ít hãng phim nào thể hiện rõ tình thế khó xử này hơn Obsidian Entertainment, vốn luôn được xem là "người anh em nổi loạn" trong gia đình game nhập vai. Các trò chơi của hãng nổi tiếng với lời thoại, sự lựa chọn của người chơi, thế giới phức tạp và cốt truyện không phải lúc nào cũng tuân theo công thức phim bom tấn truyền thống.

Những thông tin cho rằng kế hoạch của hãng game đã chuyển hướng từ phần tiếp theo Avowed sang một dự án Fallout mới ngay lập tức gây ra tranh luận. Trên lý thuyết, điều này nghe có vẻ hoàn hảo. Obsidian đã tạo ra một trong những trải nghiệm Fallout được yêu thích nhất mọi thời đại với Fallout: New Vegas, và việc quay trở lại vũ trụ đó có thể là một kịch bản trong mơ.

Nhưng cũng có một cách nhìn khác. Liệu Microsoft đang trao cho Obsidian quyền sở hữu một thương hiệu huyền thoại, hay là họ đang yêu cầu studio này ngừng khám phá những con đường mới và quay trở lại con đường quen thuộc? Một tựa game Fallout mới từ Obsidian có thể sẽ vô cùng tuyệt vời. Nhưng nó cũng có thể trở thành một ví dụ khác cho thấy ngành công nghiệp game ngày càng yêu cầu các nhóm phát triển tài năng làm việc trong các thương hiệu hiện có thay vì tạo ra những thương hiệu mới.

id Software và chi phí mất đi kinh nghiệm

Tình hình tại id Software thậm chí còn đáng lo ngại hơn vì studio này đại diện cho một điều ngày càng hiếm hoi: chuyên môn kỹ thuật sâu rộng. id Software không chỉ là nơi sản sinh ra Doom. Đây là một trong những công ty có vai trò quan trọng trong việc thúc đẩy công nghệ trò chơi điện tử tiến lên. Các công cụ và kỹ thuật dựng hình của họ đã ảnh hưởng đến nhiều thế hệ nhà phát triển. Việc mất đi những nhân viên giàu kinh nghiệm không chỉ đơn thuần là vấn đề cắt giảm ngân sách. Nó giống như việc xóa bỏ những trang sách trong một cuốn sách lịch sử.

Một studio có thể tiếp tục sản xuất game, nhưng một số kiến thức sẽ biến mất khi các nhân viên kỳ cựu rời đi. Đây là một trong những chi phí tiềm ẩn của việc sa thải hàng loạt trong ngành. Các công ty thường đo lường khoản tiết kiệm bằng tiền lương, nhưng họ hiếm khi đo lường những gì bị mất đi về kinh nghiệm, sự sáng tạo và kiến thức nội bộ.

Câu hỏi về dịch vụ trực tuyến: liệu quy mô lớn hơn luôn tốt hơn?

Việc cắt giảm nhân sự của ZeniMax Online cũng làm nổi bật một câu hỏi lớn khác đối với Microsoft: liệu công ty này còn tin vào tương lai dịch vụ không giới hạn? Những trò chơi như The Elder Scrolls Online đòi hỏi sự quan tâm liên tục. Chúng không phải là sản phẩm hoàn chỉnh; chúng là những thế giới sống động. Mỗi bản cập nhật, bản mở rộng và sự kiện đều phụ thuộc vào các nhóm hiểu rõ lịch sử của trò chơi.

Việc cắt giảm số lượng nhóm phụ trách các dự án này có thể hợp lý về mặt tài chính, nhưng các trò chơi dịch vụ trực tuyến là những hệ sinh thái dễ bị tổn thương. Người chơi sẽ nhận thấy khi tốc độ cập nhật chậm lại, khi việc giao tiếp giảm đi, hoặc khi trò chơi bắt đầu có cảm giác như đang chạy tự động. Thách thức nằm ở chỗ Microsoft hiện sở hữu nhiều thế giới cần được chăm sóc liên tục. Một lực lượng lao động nhỏ hơn có thể tạo ra một công ty hiệu quả hơn, nhưng hiệu quả và sự sáng tạo không phải lúc nào cũng song hành cùng nhau.

Liệu Microsoft có đang đưa ra quyết định đúng đắn?

Sự thật khó chịu là chiến lược của Microsoft không phải là phi lý. Ngành công nghiệp game có thể đã phát triển quá nhanh. Các công ty đã chi những khoản tiền khổng lồ để theo đuổi tăng trưởng, mua lại và tạo ra vô số nội dung mới. Một số điều chỉnh là không thể tránh khỏi.

Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là liệu Microsoft đang khắc phục vấn đề hay chỉ đơn giản là đi theo con đường đã ảnh hưởng đến toàn bộ ngành công nghiệp: mua lại các công ty sáng tạo rồi dần dần biến chúng thành những cỗ máy được thiết kế để tạo ra lợi nhuận có thể dự đoán được. Xbox không thiếu các thương hiệu nổi tiếng. Vấn đề của họ lại ngược lại - họ sở hữu quá nhiều thương hiệu đến mức có nguy cơ bị ám ảnh bởi việc bảo vệ chúng.

Tương lai của ngành game không thể chỉ được xây dựng từ các phần tiếp theo, phiên bản làm lại và các thương hiệu đã được khẳng định. Những tựa game đó rất quan trọng, nhưng ngành công nghiệp này cũng cần những ý tưởng mới, những thử nghiệm kỳ lạ và những nhà phát triển được phép tạo ra những thứ mà không ai ngờ tới.

Microsoft có thể sẽ có một Xbox tinh gọn và sinh lời hơn. Nhưng giờ đây, công ty phải chứng minh rằng việc cắt giảm chi phí không có nghĩa là loại bỏ sự sáng tạo đã làm nên giá trị của các studio của họ ngay từ đầu. Bởi vì trong ngành game, tựa game đình đám tiếp theo như Fallout, Doom hay Elder Scrolls không phải lúc nào cũng đến từ việc bảo vệ những thành công của ngày hôm qua. Đôi khi, nó đến từ việc trao cho ai đó sự tự do để tạo ra những bất ngờ của ngày mai. Dù chuyện gì xảy ra, mọi người vẫn sẽ tiếp tục chơi game, và bạn có thể yên tâm rằng dLcompare sẽ luôn ở đó để giúp bạn mua được những tựa game yêu thích với giá tốt nhất.